Pek çok etken bir füzenin vurup vuramayacağını belirleyebilir:
- Pilot o füzeden haberdar mı? Uçaktaki ekipmanlar vs...
- Pilot kaçınma manevraları uyguladı mı - zamanlama ve icrası - pilot kabiliyeti.
Phoenix'in bütün hava zaferleri İran Hava Kuvvetleri altında (test atışları hariç). Bunların çoğu İran-Irak savaş sırasında dediğiniz gibi. Gerçi bu konuda Phoenix'in kullanıldığı veya kullanılmadığı yönünde değişik görüşler var fakat kabul gören kullanıldığı ve oldukça fazla hava zaferine imza attığı. Pek çok da değişik avcı - bombardıman uçaklarına karşı zaferleri.
Benim belirttiğim ise ne için dizayn edildiği. Tasarlandığı görevin ne olduğu. Fakat bu füzeyi istediğiniz hava hedefine karşı kullanamayacağınız manasına gelmez, dizayn edildiği maksat haricinde de kullanıldı İran-Irak savaşında. Ve avcılar da vurdu. Fakat bu yukarıda bahsettiğim kriterlerle de alakalı. Zira şu örnekleri vermek istiyorum;
On same day, another MiG-25RB was shot down on extremely hard conditions. The MiG-25 was approaching fast and was already within 113 km, yet the F-14 RIO was unable to acquire the target. A positive lock on was made on distance of only 70 km, almost inside the minimum range. A single AIM-54 was launched in snap-up engagement mode at 64 km. The missile worked perfectly and the MiG was downed.
On 20th February 1987 an F-4 lured Iraqi strike force into a trap, which was snapped by two F-14s of 81st TFS. A AIM-54 was launched at very long range, hitting the lead Mirage flown by IrAF Brig. General Hekmat Abdul-Qadr. The Iranian listening posts recorded the leader of the accompanying Su-22 flight scream "F-Arba-Ashara! Yalla! Yalla!", with the seven remaining fighters turning and fleeing. In English the leader had called "F-14! Run! Run!"
During late 1987 Soviet Union supplied Iraq with MiG-25BM "Wild Weasel" aircraft. The planes tested the ECM systems against Iranian Tomcats and attacked Iranian targets with new anti-radar weapons. The MiG-25BMs proved they could operate with impunity at up to 69,000 ft, until on the night of 11th November a MiG-25BM was intercepted by an F-14. The Tomcat fired a single AIM-54 in Home-On-Mode. The missile guided flawlessly but failed to detonate. Yet, the missile clipped the MiG-25's fin and forced the pilot to bail out.
Bu üç örneği bahsettiğim kriterlere örnek olarak verdim, nedir o? Pilotların kalitesizliği. Bu üç örnekte de Irak pilotlarının o dönemde kalitesiz ve daha doğrusu - kullandığı uçağın kapasitelerini, hava savaşı taktiklerini yeterince kavrayamadığı görülmektedir. Tabii bunu bütün Irak pilotları için söylemek de yanlış, zira F-14 düşürmüş pilotlar da var. Fakat genel oranda İran pilotlarının Irak pilotlarından (o dönem için) daha kalitesiz olduğunu görüyoruz.
Mesela bu üç örneği inceleyelim, 1.) şimdi son anda sert-g ve chaff atma kombinasyonunu bir yana bırakalım burda Irak pilotunun tek yapması gereken uçağı ters yöne çevirip tam gaz gitmek olacaktı, füze yetişemeyecekti. Bu kadar basit bir hesaplama düşünülememiş. 2.) F-14 kaçın kaçın diye bağırılması - gayet çocukça - nerede askeri jargon, eskort görevinde kaçanı kovalamak da ayrı hata 3.) Pilot - HOJ (home on jamming) diye bir füze fırlatma metodu olduğundan habersiz olarak F-14e sokuluyor.
Yani özet olarak AIM-54 görüldüğü gibi avcıları düşürmek için de kulanılabilir, bahsettiğimiz kriterlere göre başarılı da olabilir. Fakat eğer hem pilotlar eğitimli ve kabliyetli ve hem de uçaklar çevik (yüksek G manevra kabiliyeti, yüksek güç/ağırlık oranı, vs...) ise bir AIM-54den kaçınmak çok zor değil. Zira aynı savaşta azımsanmayacak kadar da AIM-54 ıskalaması olduğu söylenir. Hatta Amerikan F-14lerinin 1999daki bu olayı da buna örnek.
---------------------------------
APG-70'i geliştirdiğine dair bir haber bugüne kadar çıkmadı. Böyle şeyler duyulur zira ufak tefek çocuk oyuncağı şeyler değil, mesela İsrail'in F-15ler üzerindeki diğer modifikasyonları tek tek bilinir. Zaten APG-70 dediğimiz gibi eski bir radar - hava-hava kabiliyetini arttırmak nereye kadar? APG-70'in esas + özellikleri hava-yer kabiliyetinde. Zaten İsrail F-15I ları da F-15E ler gibi Strike rolünü icra edebilecek kapasitede. Sonuç olarak dediğimiz gibi zaten böyle birşey yok.
Ben hiç şansı yok tarzı ibareleri ciddiye almam. Oranlar vardır - %50-%50, %30-%60, ha hiç şansı yok, kesin yener vs.. denebilmesi için mesela kabiliyetler arasında uçurum olmalı.
Bugün bırakın F-15i F-22 için bile tek rakip tartışması Mig-31 üzerine.
Hava savaşları günümüzde artık illa ki BVR ağırlıklı-öncelikli olarak planlanıyor. BVR demek = Önce gör, görülme ve önce vur, vurulma demek. Yani BVR şu temel etkenler üzerinde dönüyor =
Füze menzili,
radar etkinliği,
RCS, füze manevra kabiliyeti, uçak hızı, uçak manevra kabiliyeti... Koyu ile belirttiklerim en önemlileri.
Gövdesi kocaman RCS üreten F-15 yani Mig-31in televizyon istasyonu gibi yayın yapan radarında 200 km.den sırıtacak olan F-15 (bunun F-15in radarı ile alakası yok, kendi RCS değeri ile alakası var). F-15de Mig-31i belli bir mesafeden sonra görecek... Bu ikisi birbirlerine yaklaşmaya başladılar. O zaman kural 2) En uzun mesafeden ateşleyip vuran kazanır. O zaman gördüğünüz gibi iş silahta bitiyor. Kimin füzesi iyiyse o kazanır.
Kiminki iyi? Söylemiştik, R-77 AMRAAM'dan daha iyi. R-33 çok çok daha fazla menzilli zaten. O zaman Mig-31 ile F-15 karşılaştığında kim daha fazla avantajlı? Mig-31. Peki bu kesin yener - hiç şansı yok mu sayılır? Hayır. Daha avantajlı dedik. Gerisi hava çatışmaları taktiklerine kalıyor.
Peki bu hangi Mig-31? Rus Mig-31i. Peki Suriye Mig-31E için durum nedir? Bakalım silahlara. AMRAAM vs... R-27 (Suriyede R-77 ve R-33 henüz yok). Hangisi daha avantajlı? İsrail daha avantajlı bence, çünkü R-27 aktif at ve unut değildir, kaçınmak daha kolaydır yarı-aktif füzelerden ama T veya ET versiyonları varsa tabii durum değişir, menzil olarak da hemen hemen eşit sayılırlar (versiyonlarına göre değişir, incelemek lazım) fakat Mig-31 daha hızlı olduğu için F-15 pilotu füzenin hedefe varmasını garanti etmek için (hedefin ters yön son hız kaçması durumunda) Mig-31e nazaran daha yakından ateşleyecektir.
Yani sonuç olarak farazi F-15 vs.. Mig-31E senaryosunda İsrail daha avantajlı gibi... Fakat bu o onu ezer hiç şansı yok gibi bir %90dan büyük hava-hava oranı demek değil. Ve zaten böyle bir durum olsa bile, bunun radarla ve APG-70 ile bir alakası yok, F-15in radarının, Mig-31 kendisine füze atma menziline geldiğinde, Mig-31i görüp kilitleyecek menzili zaten şu anda da var.